Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, olası afet ve acil durumlarda haberleşmenin kesintisiz sürdürülebilmesi için iki mobil haberleşme aracını hizmete aldı. Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı tarafından projelendirilen K-Ulak 1 ve K-Ulak 2, iletişim ve enerji altyapısının zarar gördüğü bölgelerde geçici bir haberleşme merkezi gibi çalışacak. Belediyenin 24 Eylül 2026 tarihli açıklamasına göre araçlar uydu ve GSM üzerinden internet erişimi, telsiz haberleşmesi, vatandaşlara Wi-Fi desteği, telefon şarj noktaları, aydınlatma, anons ve kamera sistemleriyle donatıldı.
Afet bölgesine iletişim altyapısı taşınacak
Deprem, sel, büyük yangın ve benzeri afetlerde iletişim altyapısının hasar görmesi hem ekiplerin koordinasyonunu hem de vatandaşların yakınlarına ulaşmasını zorlaştırabiliyor. K-Ulak projesi bu ihtiyaca mobil bir çözüm sunmak üzere hazırlandı. Araçlar ihtiyaç duyulan bölgeye götürülerek mevcut sabit altyapı çalışmasa bile haberleşmenin sürdürülmesine destek verecek.
Belediyenin açıklamasına göre K-Ulaklar uydu ve GSM altyapılarını birlikte kullanabilecek. Bu sayede sahadaki ekiplerin internet bağlantısı kurması, telsiz üzerinden haberleşmesi ve gerektiğinde vatandaşlara Wi-Fi hizmeti sunulması mümkün olacak. Mobil sistemin farklı haberleşme yöntemlerini aynı platformda toplaması, bir altyapının kullanılamadığı durumlarda alternatif bağlantı seçeneklerinin devreye alınabilmesi açısından önem taşıyor.
En az 48 saat şebekeden bağımsız çalışma hedefi
K-Ulakların dikkat çeken özelliklerinden biri kendi enerji sistemlerine sahip olması. Araçlarda jeneratör, güneş panelleri ve bataryalar bulunuyor. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, bu enerji altyapısı sayesinde haberleşme ve destek sistemlerinin en az 48 saat boyunca şebeke elektriğine ihtiyaç duymadan çalışabilecek şekilde tasarlandığını belirtiyor.
Afet sonrasında elektrik kesintileri yalnız ev ve iş yerlerini değil baz istasyonlarını, ağ cihazlarını ve saha koordinasyon noktalarını da etkileyebiliyor. Bağımsız enerji kaynağına sahip mobil haberleşme araçları bu nedenle özellikle ilk müdahale döneminde önem kazanıyor. K-Ulakların sahaya ulaştıktan sonra yalnız bağlantı sağlamakla kalmayıp kendi enerji ihtiyacını da karşılayabilmesi planlanıyor.
Vatandaşlara Wi-Fi ve telefon şarjı
Sistem yalnız belediye ve diğer kurumların haberleşmesine yönelik hazırlanmadı. Araçlarda vatandaşların kullanabileceği şarj noktaları da bulunuyor. Uygun koşullar oluştuğunda Wi-Fi internet erişimi sağlanabilecek. Böylece telefonunun şarjı biten veya mobil bağlantıya erişemeyen kişiler yakınlarıyla iletişim kurabilecek, resmi duyuruları takip edebilecek ve ihtiyaç duydukları bilgilere ulaşabilecek.
Afetlerde doğru bilginin hızla yayılması da iletişim kadar kritik. K-Ulaklarda bulunan anons sistemleri vatandaşların yönlendirilmesi ve bilgilendirilmesi için kullanılabilecek. Aydınlatma sistemi, enerji altyapısının zarar gördüğü bölgelerde gece çalışmalarına destek sağlarken kamera sistemi de sahadaki gelişmelerin izlenmesine katkı sunacak.
Mobil yapı sayesinde farklı bölgelere sevk edilebilecek
K-Ulak 1 ve K-Ulak 2 sabit bir merkez yerine taşınabilir römork sistemi olarak tasarlandı. Bu yapı, araçların ihtiyaç hangi bölgede ortaya çıkarsa oraya sevk edilmesini mümkün kılıyor. Afetin türüne ve etkilenen bölgenin durumuna göre mobil bir haberleşme ve koordinasyon noktası oluşturulabilecek.
Kocaeli gibi sanayi tesislerinin, yoğun yerleşim alanlarının ve önemli ulaşım hatlarının bir arada bulunduğu bir kentte afet haberleşmesi için yedek sistemlerin bulunması hazırlık planlarının önemli parçalarından biri. Mobil araçlar sabit haberleşme altyapısının yerine kalıcı bir çözüm olarak değil, kritik süre boyunca sistemi destekleyecek yedek kapasite olarak görev yapacak.
K-Ulak 1 ve K-Ulak 2 envantere girdi
Belediye, iki aracın afet öncesinde hazır tutulacağını ve ihtiyaç halinde hızla sahaya çıkarılabileceğini belirtiyor. Haberleşme, enerji, aydınlatma, anons ve kamera bileşenlerinin aynı araçta toplanması, farklı ekiplerin ihtiyaçlarının tek noktadan desteklenmesini hedefliyor.
Yeni sistemin gerçek bir afet anındaki performansı, kapsama koşulları ve kullanım yoğunluğuna göre sahada görülecek. Ancak açıklanan teknik yapı, elektrik ve iletişim altyapısının aynı anda kesildiği senaryolara karşı Kocaeli’nin ek bir mobil haberleşme seçeneği kazandığını gösteriyor. K-Ulak 1 ve K-Ulak 2 bundan sonraki afet ve acil durum hazırlıklarında belediyenin haberleşme kapasitesinin bir parçası olarak kullanılacak.